ბიოლ.IX.8.

IX კლასი

მოსწავლეს  შეუძლია გააანალიზოს ურთიერთკავშირი ეკოსისტემის კომპონენტებს  შორის და იმსჯელოს ორგანიზმების ურთიერთქმედების როლზე ეკოსისტემის სტაბილურობის შენარჩუნებაში

ინდიკატორები

  • განარჩევს მცენარეებსა და ცხოველებზე მოქმედ ძირითად გარემო ფაქტორებს (მაგ., ტემპერატურა, განათება, წყალი, საკვები ნივთიერებები).
  • იყენებს ჰაბიტატის (საცხოვრებელი გარემოს) კვადრატებად დაყოფის მეთოდს და სხვადასხვა გარეგანი ფაქტორების ზემოქმედების პირობებში (მაგ.,  ტემპერატურა, ტენიანობა) აფასებს ინდივიდთა რომელიმე ჯგუფის მდგომარეობას;
  • ამყარებს კავშირებს ეკოსისტემის  კომპონენტებს შორის, მსჯელობს ორგანიზმთა გავრცელებისა და მრავალფეროვნების ძირითად მალიმიტირებელ  ფაქტორებზე;
  • იკვლევს (მზა მონაცემების ანალიზის საფუძველზე, სიმულაციური პროგრამების დახმარებით) გარემო ფაქტორების (სინათლის ინტენსივობა, ტემპერატურა, ნახშირორჟანგის კონცენტრაცია) გავლენას ფოტოსინთეზის პროცესზე;  აკავშირებს ფოტოსინთეზის პროცესსა და ბიომასის  წარმოქმნას;
  • დიაგრამის სახით წარმოადგენს ლოკალურ გარემოში   კვებით ჯაჭვებში ჩართულ ორგანიზმებს (მაგ.,პირველადი მომხმარებელი და მტაცებელი) აღწერს მათ შორის არსებულ დამოკიდებულებებსა და მათ ადგილს ეკოლოგიურ პირამიდაში;
  • იყენებს დიაგრამებს და აღწერს ნივთიერებების (ჟანგბადის, ნახშირორჟანგის, აზოტის და წყლის) მიმოქცევას ეკოსისტემებში და მსჯელობს ამ პროცესის მნიშვნელობაზე;
  • ხელოვნური ეკოსისტემის მოდელზე (მზა, ან მის მიერ შექმნილი) გამოყოფს   მის კომპონენტებს და პოულობს ანალოგიას ბუნებრივ ეკოსისტემებთან;
  • ასახელებს მაგალითებს და აღწერს ეკოსისტემაში ორგანიზმების თანაარსებობის ფორმებს (მაგ., სიმბიოზი, პარაზიტიზმი) და მსჯელობს მათ შორის განსხვავებაზე;
  • ატარებს ცდებს ორგანიზმების განვითარებასა  და  ეკოლოგიური ფაქტორის  ინტენსივობის (ოპტიმუმი, გაძლების ზედა და ქვედა ზღვარი) შორის დამოკიდებულების  (მაგ., აღმონაცენის ზომა და წყლის რაოდენობა)  დასადგენად. მონაცემებს წარმოადგენს გრაფიკულად. 

რესურსები

შავი ზღვის სკივრი