სხვადასხვა ერთეულის ერთმანეთთან დაკავშირება და გამოყენება

აქტივობების აღწერა

I. ზომის ერთეულებთან დაკავშირებული დავალებები

1.  ჩაწერე ჯერ წილადის, შემდეგ ათწილადის სახით

22მ= ........კმ., 3კგ = .......ტ.,  25გრ=.....კგ., 1კვ.დმ = .....კვ.მ.,  2კუბ სმ = .......კუბ  მ.

2. გამოიყენე ათწილადების დამრგვალების წესი და მიახლოებით გამოითვალე 50,1 დმ X 24,9დმ X 40, 1 დმ პარალელეპიპედის მოცულობა, რამდენი კუბ.სმ-ია ამ პარალელეპიპედის მოცულო- ბა? რამდენი კუბ.მ-ია?

3. მართკუთხედის სიგანეა 95სმ, სიგრძე 2-ჯერ მეტია სიგანეზე. გამოთვალეთ, რამდენი კვ.დმ-ია მისი  ფართობი?

 

II. მასშტაბი

მოსწავლეებს უჭირთ ზოგადად მასშტაბის გააზრება. სწავლების საწყის ეტაპზე სასურველია, მასწავლებელმა მოსწავლეებს შესთავაზოს შემდეგი ტიპის მარტივი დავალებები, რომლებიც დაკავშირებულია ნაცნობ საგნებთან:

 

1. ჩახატე რვეულში შენი  ჩანთა. რატომაა შენი  ნახატი უფრო პატარა, ვიდრე ჩანთაა სინამდვილეში? მიახლოებით რამდენჯერაა დაპატარავებული შენს ნახატზე ჩანთა?

2. მასწავლებელი ავალებს მოსწავლეებს, მოიტანონ  საკუთარი სურათები. გაზომონ სახაზავით საკუთარ ან ამხანაგის  სურათზე სახის რომელიმე ნაკვთის, მაგალითად, წარბის სიგრძე, შემდეგ იგივე ნაკვთი გაზომონ რეალობაში. შეაფასონ, რამდენჯერაა სურათზე გამოსახულება შემცირებული. შემდეგ სვამს კითხვებს: სურათზე თვალის ჭრილის სიგრძეა 3 მმ. რა სიგრძისაა თვალის ჭრილი რეალურად?

3. მასწავლებელი სთხოვს ზოოლოგიის კაბინეტს რომელიმე, მოსწავლეებისათვის კარგად ნაცნობი მწერის (მაგ. ჭიანჭველის ან ფუტკრის), პლაკატი აჩვენოს მოსწავლეებს და დაავალოს მათ, გამოთქვან თავიანთი ვარაუდები, რატომაა ჭიანჭველა ასეთი ზომების, სავარაუდოდ, რამდენჯერაა გადიდებული მისი  გამოსახულება.

ამ ტიპის მაგალითების შემდეგ მასწავლებელი უხსნის მოსწავლეებს მასშტაბის რაობას, ამახვილებს ყურადღებას იმაზე, რომ ადამიანი, საჭიროებისამებრ, ხან ადიდებს მისთვის საინტერესო ობიექტს, ხან კი ამცირებს.

4. სთხოვს მოსწავლებს, აირჩიონ  საკუთარ  ბინაში რომელიმე  ოთახი, შეარჩიონ მასშტაბი (აქ შეიძლება ჩაერთოს მშობელიც) და ჩახატონ რვეულებში ისე, რომ ნახატზე ნივთების (ავეჯის) განლაგება რეალურს შეესაბამებოდეს.

  

III. ხსნარებთან დაკავშირებული დავალებები

ნინო საუზმისათვის ჩაის  ამზადებდა. მან 200-გრამიან ჭიქაში 150გრ. წყალი ჩაასხა. დაუმატა

10გრ. ჩაის ნაყენი და 20გრ. შაქარი. გაივსო თუ არა ჭიქა? ნინომ ჭიქაში იმდენივე შაქარი ჩაამატა. გაივსება თუ არა ჭიქა? რამდენჯერ მეტი იქნება შაქრის რაოდენობა ჭიქაში პირველთან შედარებით? პირველ ჯერზე სითხის რა ნაწილია შაქარი? წყალი? შაქრის ჩამატების შემდეგ?

ჭიქაში 400გრ. მარილიანი ხსნარი ასხია. ხსნარში 20გრ. მარილია. ხსნარის, რა ნაწილს შეადგენს მარილი? შეიცვლება თუ არა ჭიქაში მარილის რაოდენობა, თუ მას იმდენივე ასეთ ხსნარს ჩავუმატებთ? თუ შეიცვლება, რამდენჯერ? ახლა ხსნარის რა ნაწილია მარილი? შეიცვლება თუ არა მარილის წონა, თუ ხსნარს იმდენივე წყალს დავუმატებთ? ამ შემთხვევაში  ხსნარის წონის რა ნაწილს შეადგენს მარილის წონა?

 

 IV. დროის სარტყელები

მასწავლებელი ყვება მოკლე ისტორიას დროის სარტყელების შემოღების საჭიროების შესახებ, ახსენებს მოსწავლეებს ბუნებისმეტყველებიდან მზის გარშემო დედამიწის ბრუნვასა და დღე-ღამის მონაცვლეობის კანონზომიერებას, აჩვენებს მოსწავლეებს გლობუსს და სვამს კითხვებს: სად უფრო მალე დაღამდება - თბილისში თუ ლონდონში, თბილისში თუ ტოკიოში?

ამოცანა: ცხრილში მოცემულია თბილისის აეროპორტიდან თვითმფრინავების გაფრენისა და დანიშნულების ადგილას ჩაფრენის განრიგი:

 ფრენის გრაფიკი

უპასუხეთ კითხვებს: რამდენი საათია განსხვავება თბილისისა და ფრანკფურტის დროებს შორის? თბილისისა და ტოკიოს დროებს შორის? ტოკიოსა და ლონდონის დროებს შორის? რომელი საათი იქნება ტოკიოში, თუ ახლა თბილისში 11სთ და 15წთ-ია?